ขั้นตอนการขออนุญาตติดตั้งโซล่าเซลล์ ต้องทำอะไรบ้าง? อัปเดตปี 2569
ติดโซล่าเซลล์แบบออนกริดหรือไฮบริดต้องผ่าน 3 หน่วยงาน คือ ท้องถิ่น (รับรองโครงสร้าง/อ.1) กกพ. (แจ้งยกเว้นใบอนุญาต) และการไฟฟ้า (ขอเชื่อมต่อขนาน) ถ้าจะขายไฟปี 2569 ยื่นโครงการโซลาร์ภาคประชาชนผ่าน MyEnergy หรือ PPIM
การติดตั้งโซล่าเซลล์บนหลังคาบ้าน แบบออนกริดหรือไฮบริด ที่เชื่อมต่อกับไฟการไฟฟ้า ต้องดำเนินการกับ 3 หน่วยงาน ได้แก่ องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น (เรื่องโครงสร้างอาคาร) สำนักงานคณะกรรมการกำกับกิจการพลังงาน หรือ กกพ. (เรื่องการผลิตไฟฟ้า) และการไฟฟ้าในพื้นที่ (เรื่องการเชื่อมต่อกับระบบไฟ) ส่วนระบบออฟกริดที่ไม่เชื่อมต่อกับการไฟฟ้าเลย ไม่ต้องขออนุญาตเชื่อมต่อ แต่ยังควรให้วิศวกรตรวจความแข็งแรงของโครงสร้าง
ขั้นตอนเหล่านี้ช่วยยืนยันว่าหลังคารับน้ำหนักได้ ระบบไฟปลอดภัย และไม่จ่ายไฟย้อนเข้าสายส่งตอนไฟดับจนเป็นอันตรายต่อช่างการไฟฟ้า บทความนี้สรุปขั้นตอนตามเงื่อนไขที่ใช้อยู่ในปี 2569
หลักเกณฑ์ตามขนาดระบบ
เงื่อนไขกับ กกพ. แบ่งตามขนาดกำลังผลิตของระบบ
- ต่ำกว่า 200 kVA: ได้รับยกเว้นใบอนุญาตประกอบกิจการพลังงาน และไม่ต้องขอใบอนุญาตผลิตพลังงานควบคุม (พค.2) แค่แจ้งยกเว้น บ้านอยู่อาศัยเกือบทั้งหมดอยู่ในกลุ่มนี้
- 200 kVA ถึงต่ำกว่า 1,000 kVA: ยังได้รับยกเว้นใบอนุญาตประกอบกิจการ แต่ต้องขอใบอนุญาต พค.2 เพิ่ม
- ตั้งแต่ 1,000 kVA ขึ้นไป: ต้องขอใบอนุญาตประกอบกิจการพลังงานตามขั้นตอนปกติ
ขั้นที่ 1: ท้องถิ่น ตรวจและรับรองโครงสร้างหลังคา
ยื่นที่สำนักงานเขต เทศบาล หรือ อบต. ที่บ้านตั้งอยู่ เงื่อนไขขึ้นกับพื้นที่และน้ำหนักของระบบ
- พื้นที่แผงไม่เกิน 160 ตร.ม. และน้ำหนักรวมไม่เกิน 20 กก./ตร.ม.: ไม่ต้องขอใบอนุญาตดัดแปลงอาคาร (อ.1) แต่ต้องให้ วิศวกรโยธา ที่มีใบอนุญาตตรวจและรับรองความแข็งแรงของโครงสร้าง แล้ว แจ้งให้ท้องถิ่นทราบ ก่อนติดตั้ง
- เกินเกณฑ์ข้อใดข้อหนึ่ง: ต้องยื่นขอใบอนุญาตดัดแปลงอาคาร (อ.1)
เอกสารที่มักใช้ ได้แก่ แบบคำขอ (กรณีขอ อ.1 ใช้แบบ ข.1) แบบแปลนแสดงแผนผังและโครงสร้างหลังคา รายละเอียดโครงสร้างรองรับแผงและวิธีติดตั้ง รายการคำนวณโครงสร้าง และเอกสารรับรองของวิศวกรโยธาผู้ออกแบบและควบคุมงาน
บ้านทั่วไปส่วนใหญ่อยู่ในเกณฑ์แรก เช่น แผงขนาดราว 580 W หนักราว 27–28 กก. ต่อพื้นที่ราว 2.6 ตร.ม. หรือราว 11 กก./ตร.ม. เมื่อรวมรางและขาจับก็มักยังไม่ถึง 20 กก./ตร.ม. แต่ต้องให้วิศวกรคำนวณจากอุปกรณ์จริง
ขั้นที่ 2: กกพ. แจ้งยกเว้นใบอนุญาตประกอบกิจการพลังงาน
การผลิตไฟฟ้าขนาด ต่ำกว่า 1,000 kVA ได้รับยกเว้นไม่ต้องขอใบอนุญาตประกอบกิจการพลังงาน แต่ ต้องแจ้ง กกพ. ตามประกาศ กกพ. ที่มีผลตั้งแต่ 4 เมษายน 2568 ขั้นตอนนี้ง่ายขึ้น คือระบบที่เชื่อมต่อกับการไฟฟ้าฝ่ายจำหน่าย ให้ยื่นคำขอตรวจสอบแบบและระบบผ่านระบบของการไฟฟ้า ซึ่ง ถือเป็นการแจ้งยกเว้นไปในตัว การไฟฟ้าจะส่งผลให้ กกพ. ประกาศรายชื่อทางเว็บไซต์ www.erc.or.th
ขั้นตอนเดิมที่ต้องลงทะเบียนแจ้งยกเว้นกับ กกพ. แยกต่างหากจึงสั้นลง ในทางปฏิบัติ ผู้ติดตั้งหรือวิศวกรมักดำเนินการขั้นนี้พร้อมกับขั้นที่ 3 ควรสอบถามให้ชัดว่ารวมอยู่ในงานหรือไม่
ขั้นที่ 3: การไฟฟ้า ขอเชื่อมต่อขนานกับระบบไฟฟ้า
- กฟน. สำหรับกรุงเทพฯ นนทบุรี และสมุทรปราการ
- กฟภ. สำหรับจังหวัดอื่น ๆ
เอกสารทางเทคนิคที่สำคัญ
- แบบ Single Line Diagram (SLD) ที่ลงนามโดยวิศวกรไฟฟ้า พร้อมสำเนาใบอนุญาตประกอบวิชาชีพ
- Datasheet ของแผงโซล่าเซลล์และอินเวอร์เตอร์ (อินเวอร์เตอร์ต้องเป็นรุ่นที่การไฟฟ้ายอมรับ)
- เอกสารรับรองโครงสร้างหรือใบอนุญาตจากขั้นที่ 1
- สำเนาบัตรประชาชนที่ตรงกับชื่อผู้ใช้ไฟ บิลค่าไฟ (หมายเลขผู้ใช้ไฟ CA) แผนที่ตั้ง รูปถ่ายบ้าน และหนังสือมอบอำนาจถ้าให้ผู้อื่นยื่นแทน
เมื่อติดตั้งเสร็จ เจ้าหน้าที่การไฟฟ้าจะตรวจสายภายในและระบบผลิตไฟ แล้วเปลี่ยนมิเตอร์หรือติดตั้งอุปกรณ์ตามเงื่อนไขของแต่ละพื้นที่ (ผู้ขอเป็นผู้จ่ายค่าใช้จ่ายส่วนนี้) จากนั้นจึงเชื่อมต่อและเปิดใช้งานได้
ถ้าต้องการขายไฟคืน: โครงการโซลาร์ภาคประชาชน ปี 2569
กกพ. เปิดรับซื้อไฟจากโซลาร์รูฟท็อปบ้านอยู่อาศัย ตั้งแต่ 1 กรกฎาคม 2569 เงื่อนไขหลัก
- รับซื้อ 2.20 บาท/หน่วย สัญญา 10 ปี
- เฉพาะผู้ใช้ไฟ ประเภทบ้านอยู่อาศัย (ประเภท 1) ชื่อผู้ยื่นตรงกับชื่อในบิลค่าไฟ
- ติดบนหลังคาหรือดาดฟ้าอาคารเท่านั้น ขายได้ไม่เกิน 5 kW ต่อมิเตอร์
- เป้ารับซื้อรวม 500 MW พิจารณาตามลำดับการยื่นเอกสารครบ จนกว่าจะเต็มเป้า
- ต้องจ่ายไฟเข้าระบบ ภายในปี 2570
ช่องทางยื่น: พื้นที่ กฟน. ผ่านระบบ MyEnergy (myenergy.mea.or.th) พื้นที่ กฟภ. ผ่านระบบ PPIM (ppim.pea.co.th)
ลำดับโดยย่อ
- ยื่นคำขอออนไลน์พร้อมเอกสาร
- การไฟฟ้าตรวจเอกสารและความพร้อมทางเทคนิค แล้วประกาศผล (กฟภ. แจ้งภายใน 30 วัน)
- ผู้ผ่านการคัดเลือกชำระค่าธรรมเนียมและลงนามสัญญาซื้อขายไฟฟ้า (กฟภ. กำหนดค่าตรวจสอบการเชื่อมต่อ 2,000 บาท ไม่รวม VAT และต้องดำเนินการภายใน 30 วันหลังประกาศ)
- ติดตั้งระบบตามที่ยื่นไว้
- การไฟฟ้าตรวจระบบ เปลี่ยนมิเตอร์ และเริ่มขายไฟ
ข้อควรรู้: พื้นที่ กฟน. ถ้าอินเวอร์เตอร์ใหญ่กว่า 5 kW ต้องติดอุปกรณ์จำกัดการจ่ายไฟย้อน (Export Limiter) ให้ขายไม่เกิน 5 kW และอินเวอร์เตอร์ต้องมีรายงานผลทดสอบฟังก์ชัน Volt-Watt และ Volt-Var ตามข้อกำหนด
อ่านความคุ้มค่าของการขายไฟได้ที่ ประโยชน์จากการขายไฟฟ้าคืนการไฟฟ้า
สิทธิลดหย่อนภาษีปี 2569–2571 เกี่ยวกับการขออนุญาตอย่างไร
ตามพระราชกฤษฎีกาที่ประกาศในปี 2569 บุคคลธรรมดาที่ติดโซลาร์รูฟท็อปใหม่ หักลดหย่อนภาษีได้ตามที่จ่ายจริง ไม่เกิน 200,000 บาท สำหรับการจ่ายตั้งแต่ 3 มีนาคม 2569 ถึง 31 ธันวาคม 2571 เงื่อนไขสำคัญคือระบบต้อง เชื่อมต่อกับ กฟน. หรือ กฟภ. ขนาดไม่เกิน 10 kW ต่ออาคาร ใช้ใบกำกับภาษีอิเล็กทรอนิกส์ (e-Tax Invoice) และใช้สิทธิได้ในปีภาษีที่ได้รับอนุญาตเชื่อมต่อ ผู้ซื้อ เจ้าของมิเตอร์ และผู้ขอเชื่อมต่อต้องเป็นคนเดียวกัน การขออนุญาตให้ครบจึงจำเป็นต่อการใช้สิทธิด้วย
สรุป
ขั้นตอนขออนุญาตติดตั้งโซล่าเซลล์ปี 2569 มี 3 ส่วน คือ ท้องถิ่น (วิศวกรโยธารับรองโครงสร้าง ถ้าเกิน 160 ตร.ม. หรือ 20 กก./ตร.ม. ต้องขอ อ.1) กกพ. (แจ้งยกเว้นใบอนุญาต ซึ่งยื่นผ่านการไฟฟ้าได้) และ การไฟฟ้า (ขอเชื่อมต่อขนานพร้อม SLD ที่วิศวกรรับรอง) ถ้าจะขายไฟ ยื่นโครงการโซลาร์ภาคประชาชนผ่าน MyEnergy หรือ PPIM ก่อนโควตาเต็ม
B2H Solar Energy ให้บริการสำรวจหน้างาน ออกแบบ ติดตั้ง และดำเนินเรื่องขออนุญาตให้ครบทุกขั้นตอน ติดต่อ LINE @b2hsolar หรือโทร 085-253-8123 ก่อนติดตั้ง ลองดู 5 ข้อควรระวัง ก่อนติดตั้งระบบโซล่าเซลล์ ประกอบด้วย
หมายเหตุ: เงื่อนไขอ้างอิงประกาศที่มีผล ณ ตุลาคม 2569 และอาจเปลี่ยนแปลงได้ โปรดตรวจสอบกับหน่วยงานในพื้นที่อีกครั้ง
